Door In het kort
- Vervangen is niet verplicht: de norm die vanaf 2026 zou gelden, is in mei 2024 geschrapt.
- Leeftijd alleen is geen reden: er is geen officiële levensduur, wel een lijst signalen die telt.
- Kosten inclusief plaatsing: de Consumentenbond houdt € 1.600 tot € 3.400 aan (peildatum augustus 2026).
Wanneer moet je cv-ketel vervangen?
Kort antwoord: moeten doe je het nooit. Er bestaat in Nederland geen regel die voorschrijft dat je een werkende cv-ketel op enig moment vervangt. De verplichting die daar vaak mee wordt verward gaat over iets anders: sinds 1 april 2023 mag alleen een gecertificeerd bedrijf aan je ketel werken.
Waar de verwarring vandaan komt
In 2022 kondigde het kabinet een norm aan die vanaf 2026 bij ketelvervanging een duurzamer alternatief zou voorschrijven. Die verplichting is in mei 2024 geschrapt in het hoofdlijnenakkoord, en de bijbehorende wijziging van het Besluit bouwwerken leefomgeving is niet verder in procedure gebracht. In het coalitieakkoord van 30 januari 2026 staat opnieuw een voornemen: hybride, slimme warmtepompen «stimuleren en normeren» per 2029, op plekken waar een warmtenet geen geschikte oplossing is. Dat is een voornemen — er ligt geen wet, geen wetsvoorstel en geen internetconsultatie.
De signalen die er wél toe doen
In plaats van een leeftijd kijk je naar het toestel zelf. Deze vijf signalen zijn de reden dat installateurs in de praktijk tot vervangen adviseren, en je kunt ze alle vijf zelf nagaan.
Waaraan je ziet dat vervangen dichterbij komt
Storingen die terugkomen
- Waarom het meetelt
- Eén storing zegt niets. Dezelfde storing die na een reparatie terugkeert, betekent dat je bijbetaalt op een toestel dat het opgeeft
Onderdelen zijn niet meer leverbaar
- Waarom het meetelt
- Dit is het harde kantelpunt: is het onderdeel er niet, dan is repareren geen optie meer, hoe goed de rest ook draait
Roest, vocht of lekkage bij het toestel
- Waarom het meetelt
- Een dicht systeem verliest geen water. Moet je vaker dan een paar keer per jaar bijvullen, dan is bijvullen uitstel en geen oplossing
Je hebt nog een vr-ketel
- Waarom het meetelt
- Een niet-condenserend toestel laat warmte met de rookgassen naar buiten gaan die een hr-ketel juist terugwint — daar zit het echte rendementsverschil
Je gasverbruik loopt op zonder verklaring
- Waarom het meetelt
- Vergelijk met je eigen jaren, niet met een gemiddelde: het CBS meet ongeveer 1.000 m³ per huishouden, maar dat zegt niets over jouw huis
Een koolmonoxidemelder bij het toestel hoort er sowieso te hangen. Die vervangt de controle niet, maar waarschuwt wel voor het enige risico dat je niet kunt ruiken.
Waarom «twaalf tot vijftien jaar» geen feit is
Bijna elke pagina over dit onderwerp noemt een levensduur, en meestal zonder bron. Wij hebben ernaar gezocht en het antwoord is ongemakkelijk: er is geen onafhankelijke Nederlandse bron die de levensduur van een cv-ketel vaststelt. Milieu Centraal noemt geen getal en gebruikt alleen «twaalf jaar of ouder» als moment om er eens naar te kijken. Rijksoverheid en RVO noemen niets. De cijfers die circuleren komen van fabrikanten zelf, of van een consumentenorganisatie die diezelfde fabrikantenopgave overneemt.
Dat maakt het geen onzin — een ketel van vijftien jaar oud is nu eenmaal dichter bij het einde dan een van drie. Maar het betekent wel dat een leeftijd op zichzelf geen argument is om te vervangen, en dat je van niemand hoeft aan te nemen dat jouw toestel «op» is omdat de teller een bepaald getal aanwijst. Draait hij zonder storingen en zijn de onderdelen leverbaar, dan is uitstellen een verdedigbare keuze.
Gratis advies om je huis goedkoop te verwarmen
Bel Selectra voor het voordeligste energiecontract en bespaar geld (gratis dienst)
Gratis advies om je huis goedkoop te verwarmen
Onze energie-experts zijn nu telefonisch gesloten. Vraag een gratis terugbelverzoek — we bellen je terug.
Wat kost een nieuwe cv-ketel?
De Consumentenbond houdt voor een nieuwe cv-ketel inclusief plaatsing een bandbreedte van € 1.600 tot € 3.400 aan (peildatum augustus 2026). Wij nemen dat over als richtsnoer en niet als prijs: het is geen officiële meting, en een offerte voor jouw situatie kan er buiten vallen.
Belangrijker dan het gemiddelde is waar die spreiding vandaan komt. Twee offertes voor dezelfde woning lopen zelden uiteen door het toestel alleen.
Wat het bedrag in een offerte bepaalt
Combi of solo
- Waarom het de prijs verandert
- Een combiketel verzorgt ook je warme kraanwater; een solotoestel verwarmt alleen en vraagt een aparte oplossing voor warm water
Vermogen en tapwatercomfort
- Waarom het de prijs verandert
- Het vermogen wordt vooral bepaald door hoeveel warm water je tegelijk wilt kunnen tappen, niet door de vloeroppervlakte van je huis
Blijft de ketel op dezelfde plek?
- Waarom het de prijs verandert
- Verhuist het toestel, dan komen er leidingwerk en een nieuwe doorvoer bij — meestal het duurste stuk van de klus
De rookgasafvoer
- Waarom het de prijs verandert
- Een bestaande afvoer is niet altijd geschikt voor een nieuw toestel, en dat blijkt soms pas bij de opname
Afvoer van de oude ketel en meerwerk
- Waarom het de prijs verandert
- Online prijzen zijn vaak kaal. Vraag naar plaatsing, afvoer, materiaal en voorrijkosten in één bedrag
Laat de opname doen vóór je tekent. Een offerte op afstand is een schatting; de rookgasafvoer en de plaats van het toestel bepalen of er meerwerk bij komt.
Vergelijk offertes op het totaalbedrag inclusief plaatsing en op de garantietermijn, niet op de merknaam. En kijk of jaarlijks onderhoud een voorwaarde is voor de fabrieksgarantie: dat is een terugkerende kostenpost die pas na de aanschaf zichtbaar wordt, en hij verschilt per fabrikant.
Cv-ketel kopen of huren?
Huren is een maandbedrag in plaats van een aanschaf, waarbij onderhoud en storingen meestal in het abonnement zitten. Over de looptijd betaal je in de regel meer dan bij kopen; je betaalt immers ook voor het gemak en voor het risico dat de ander draagt.
Wij noemen hier geen huurbedragen, en dat is een bewuste keuze: die verschillen per aanbieder en per looptijd, en een gemiddelde zou je rekensom eerder vertroebelen dan helpen. Reken hem daarom zelf, met deze vier punten uit het contract:
- de looptijd, en het maandbedrag maal die looptijd, afgezet tegen de aanschafvork hierboven;
- wat er precies in zit: alleen onderhoud, of ook voorrijkosten, arbeidsloon en onderdelen bij storing;
- de indexatie, want een maandbedrag dat jaarlijks meebeweegt is geen vast bedrag;
- wat er gebeurt als je verhuist: een afkoopsom of overname door de volgende bewoner scheelt honderden euro's.
Aantrekkelijk is het vooral op het moment dat je ketel er onverwacht mee ophoudt en je het bedrag niet klaar hebt liggen.
Eén ding is bij huren anders dan het lijkt: het toestel wordt aan het eind meestal niet van jou. Vergelijk dus niet alleen de maandlast, maar ook wat je na tien jaar in huis hebt hangen. Wie de aanschaf kan dragen en een ketel wil die van hemzelf is, komt met kopen doorgaans goedkoper uit.
Cv-ketel vervangen of overstappen op een warmtepomp?
Het moment waarop je ketel vervangen moet worden is ook het enige natuurlijke moment om die vraag te stellen. Daarna zit je weer jaren vast aan de keuze die je nu maakt.
Let op wát je bespaart, en waarop. Een hybride bespaart een percentage van je gasrekening, geen vast bedrag. In een zuinig huis is dat een percentage van weinig, en dan valt de opbrengst tegen — dezelfde reden waarom Milieu Centraal hybride juist bij matige isolatie adviseert.
Wat een hybride kost, volgens Milieu Centraal
Ongeveer € 6.200 inclusief plaatsing voor een hybride van 4 kW als je je bestaande ketel houdt, en ongeveer € 8.300 als er ook een nieuwe ketel bij komt — beide vóór aftrek van de ISDE-subsidie. Precies daarom is het vervangingsmoment het goede moment om te rekenen: houd je je ketel nog even, dan valt de investering lager uit.
Milieu Centraal is over de richting duidelijk, en het antwoord is contra-intuïtief: een hybride warmtepomp is juist geschikt voor woningen met matige isolatie, terwijl een goed geïsoleerd huis beter volledig elektrisch kan. Met een hybride opstelling verbruik je volgens Milieu Centraal zo'n 60 à 70% minder aardgas voor het verwarmen van je huis; de gasketel blijft er dan bij, voor de koudste dagen en vaak voor warm water.
Wil je de keuze echt doorrekenen, dan staat de vergelijking uitgewerkt op onze pagina's over de hybride warmtepomp en de kosten van een warmtepomp. Wat de uitkomst kantelt is niet alleen het toestel, maar je gas- en stroomtarief. Warmte uit gas kost op dit moment grofweg € 0,14 tot € 0,16 per kWh warmte, warmte uit een warmtepomp ongeveer € 0,08 tot € 0,10 (peildatum januari 2026, op basis van de energieprijzen van Milieu Centraal).
Meer informatie over de huidige gas- en stroomtarieven in Nederland
Bel Selectra voor energie-advies en hulp bij het afsluiten van een nieuw energiecontract (gratis dienst)
Meer informatie over de huidige gas- en stroomtarieven in Nederland
Onze energie-experts zijn nu telefonisch gesloten. Vraag een gratis terugbelverzoek — we bellen je terug.
Waaruit bestaat een cv-installatie?
Centrale verwarming betekent letterlijk dat één warmtebron je hele woning verwarmt, in plaats van een kachel per kamer. De ketel warmt water op, een pomp duwt dat water door de leidingen naar je radiatoren of vloerverwarming, en het afgekoelde water komt terug om opnieuw te worden verwarmd.
Bij een storing helpt het om te weten welk onderdeel wat doet. Dan weet je meteen of het iets is dat je zelf mag aanraken.
De onderdelen van een centrale verwarming
De warmtebron
- Wat het doet
- Cv-ketel, warmtepomp of een aansluiting op een warmtenet
- Wanneer het opvalt
- Bij storing, en op het moment van vervangen
Leidingen
- Wat het doet
- Vervoeren het warme water door de woning
- Wanneer het opvalt
- Bij tikken, lekkage of een verbouwing
Radiatoren of vloerverwarming
- Wat het doet
- Geven de warmte af aan de kamer
- Wanneer het opvalt
- Als een radiator koud blijft of borrelt: ontluchten
Thermostaat
- Wat het doet
- Stuurt de warmtevraag aan
- Wanneer het opvalt
- Bij vervangen, of bij een overstap naar slim regelen
Expansievat
- Wat het doet
- Vangt de uitzetting van verwarmd water op
- Wanneer het opvalt
- Bij drukverlies dat terugkeert na bijvullen
Circulatiepomp
- Wat het doet
- Laat het water rondgaan
- Wanneer het opvalt
- Als de ketel warm wordt maar de radiatoren niet
Het expansievat hoort lucht te bevatten en ontlucht je dus nooit. De circulatiepomp ontlucht zichzelf bij het opstarten.
Huur je je woning, dan is de ketel een vast onderdeel daarvan en is het onderhoud de verantwoordelijkheid van je verhuurder — vervanging eveneens. Als huurder blijf je verantwoordelijk voor de kleine handelingen: water bijvullen, de installatie ontluchten als dat nodig is, en de ketel opnieuw opstarten als hij is uitgevallen.
Welk type ketel heb je nodig?
In folders lopen twee dingen door elkaar die los van elkaar staan. HR en VR gaan over rendement, combi en solo over functie — één toestel kan dus tegelijk hr én combi zijn. Welk toestel je nodig hebt hangt daarna niet af van de grootte van je huis maar van je tapwatergebruik — je douche, dus — en van de bestaande opstelling.
HR of VR = rendement
Hoeveel warmte het toestel uit hetzelfde gas haalt. Elke nieuwe gasketel is een hr-toestel.
Combi of solo = functie
Of het toestel ook je warme kraanwater maakt, of dat daar een aparte boiler bij hoort.
Wat die labels precies betekenen, waarom een HR-107-ketel niet meer bestaat en hoe een combiketel zich verhoudt tot een solotoestel met boiler: dat staat volledig uitgewerkt op onze pagina over de hr-ketel en de combiketel. En wil je weten op welke CW-klasse en welk vermogen je moet kiezen, dan staat dat op welke cv-ketel kopen.
Onderhoud, storing en dagelijks gebruik
Wat je zelf aan een cv-installatie mag doen is precies afgebakend. De wet noemt vijf «eenvoudige handelingen», en radiatoren ontluchten mag ook:
- de resetknop gebruiken;
- cv-water bijvullen;
- de stekker uit het stopcontact halen;
- batterijen vervangen;
- de timer of thermostaat instellen.
Alles daarbuiten — werk aan de brander, de warmtewisselaar of de rookgasafvoer — is sinds 1 april 2023 voorbehouden aan een gecertificeerd bedrijf. Schakel je toch een niet-gecertificeerde monteur in, dan ben je als opdrachtgever zelf ook in overtreding.
De waterdruk lees je af bij een koude installatie en hoort tussen 1,5 en 2 bar te liggen. Zakt hij daaronder, dan vul je bij. Moet dat vaker dan een paar keer per jaar, dan verlies je ergens water en is bijvullen uitstel.
- hoe vaak onderhoud echt nodig is, en waarom «jaarlijks» niet klopt voor een moderne ketel: ketelonderhoud;
- koude of borrelende radiatoren, en wat je beter niet zelf ontlucht: verwarming ontluchten;
- een storing die na één reset terugkomt, en wat je dan zelf nog mag doen: cv-ketel storing;
- wat een slimme thermostaat werkelijk bespaart op een cv-ketel: slimme thermostaat.
Veelgestelde vragen over je cv-ketel vervangen
Nee. Sinds 1 april 2023 mag alleen een bedrijf met een CO-certificaat een cv-ketel plaatsen of eraan werken. Dat geldt ook als je handig bent: schakel je toch een niet-gecertificeerde partij in, dan ben je als opdrachtgever zelf in overtreding. Of een bedrijf gecertificeerd is, controleer je in het openbare register van de TloKB.
Een één-op-één-vervanging op dezelfde plek is doorgaans een dagdeel tot een dag werk. Langer wordt het als de opstelling verandert: een andere plaats in huis, een nieuwe rookgasafvoer of een condensafvoer die er nog niet ligt. Vraag daar bij de offerte naar, want juist die punten verklaren het verschil tussen twee prijzen voor dezelfde woning.
Niet voor de ketel zelf. De ISDE-subsidie is er voor warmtepompen, zonneboilers en isolatie — niet voor een gastoestel. Wil je subsidie meenemen in de afweging, dan gaat het dus over de stap naar een hybride warmtepomp of een volledig elektrische opstelling, niet over de vervanging van gas door gas.
Bronnen & verificatie
Milieu Centraal — cv-ketel onderhoud en instelling · Milieu Centraal — energieprijzen voor besparingen (gas- en stroomtarief) · Informatiepunt Leefomgeving — regels voor gasverbrandingsinstallaties (artikel 6.45 Bbl) · TloKB — werkzaamheden aan gasverbrandingsinstallaties en het CO-vrijcertificaat · Register gasverbrandingsinstallaties — controleer een installatiebedrijf · NVWA — onderhoudsrechten van huurders bij gastoestellen · Nefit Bosch — de ideale waterdruk (bar) van je cv-ketel .
Meer over je verwarming